Kovandaki Sağlıklı Yolculuk: Propolis

Aslında bu değerli yolculuk arılar tarafından doğadan toplanarak başlıyor.
Kovanda şekilleniyor.
...ve şifalı etkisini bizlerde de göstermesi için tıbba doğru seyahatine devam ediyor.

Ben de apiterapi yolculuğuma arı zehri ile başlayıp propolis ile devam etmek istedim. Propolis nasıl oluşur ve ne işe yarar? Gelin bu yolculuğa da sizlerle başlayalım.
 
Doğadan Başlayan Yolculuk

Propolis yapışkan bir madde olup, bal arıları tarafından bitkilerden toplanıp mumla karıştırılır. Arılar propolisi, kovanlarında delik ve çatlakların kapatılmasında, peteklerin tamir edilmesinde, peteklerin birbirlerine yapıştırılmasında, savunmayı kolaylaştırmak veya kovan girişini daraltmak amacıyla ve kovan içerisine giren ve ölen fakat arılar tarafından dışarıya atılamayan maddelerin üzerini örtmekte kullanırlar. Propolisin güçlü dezenfektan etkisi olduğundan dolayı kovan ile petek gözlerinin dezenfeksiyonu sağlanmaktadır. Propolisin rengi bitki kaynağına bağlı olarak sarı, yeşil ve koyu kahverengine kadar değişim gösterir (Kumova ve ark., 2002). Propolisin kompozisyonunun bulunduğu coğrafi bölgeye göre değişebileceği belirtilmiştir (Turan ve ark., 2015).

Eter, kloroform, aseton ve diğer organik çözücülerde kısmen, %95’lik alkolde büyük ölçüde eridiği, suda çok az veya hiç erime göstermediği bildirilmekle beraber, tıbbi alanda %70’lik alkolde erimiş çözelti olarak kullanılacağı belirtilmiştir (Kumova ve ark., 2002) ayrıca kimyasal analiz amaçlı çözücü için de %99’luk etanol gerektiği bildirilmektedir (Kutluca ve ark., 2008).
 
 
Tıbba Doğru Seyahat                                      
                  
Propolisin tedavi edici özellikleriyle ilgili yapılmış pek çok çalışma bulunmaktadır. Bu çalışmaların tümünü yazmak istesek, sayfalarca okuyacağımız bir makale olurdu. Ancak bu yazımda bu çalışmalardan bir kısmını belirtmek istedim.
                                      
Propolis antibakteriyal, antifungal, antivirüs, anti-inflamatör, antiülser, antitümör ve anestezik etkiye sahip yapışkan bir maddedir. Birçok yararlı biyolojik aktivitesinden dolayı, doğal ilaç olarak kullanılmaktadır (Karlıdağ ve Genç, 2007). Ekstraktı aminoasitler, fenolik asit, fenolik asit esterleri, flavonoidler, sinnamik asit, terpenler ve kafeik asit olmak üzere çok çeşitli doğal maddeler içerdiği bildirilmektedir (Durgun ve Durmuş, 2004).

Kanser çalışmalarında alternatif tedavi olarak ışık tutacak propolisin etkisinin öneminin vurgulandığı çalışmalar vardır. Örneğin Patel, (2016) propolisin beyin, baş ve boyun, cilt, meme, karaciğer, pankreas, böbrek, mesane, prostat, kolon ve kan kanserlerine karşı etkin olduğunu bildirmiştir ve propolise antitümör potansiyeli kazandıran bileşenlerin kafeik asit fenetil ester, krisin, artepilin C, nemorosone, galangin cardanol, vb. olduğunu belirtmiştir. Turan ve ark., (2015) da Türk propolisinin etanol ekstraktının karaciğer, kolon, göğüs, serviks ve prostat kanseri hücrelerinin çoğalmasını azalttığını bildirmiştir. Saghafi ve ark., (2015) yumurtalık kanserinde kemoterapi ile birlikte propolis takviyesinin, kemoterapinin etkinliğini arttıracağını bildirmiştir. Ayrıca, yapılan bir çalışmada da Phayao'dan toplanan propolis %70 etanol maserasyon ve sonikasyon teknikleri kullanılarak ekstre edilmiş ve antioksidan ve anti-kanser hücresi proliferasyon aktivitesi ile ilgili karşılaştırılması yapılmış ve sonikasyon propolisinin antioksidan ve flavonoid bileşikleri maserasyona göre daha yüksek bulunmuştur. Bunun yanı sıra her iki yöntem de doza bağlı olarak 24, 48 ve 72 saat sonra A549 ve HeLa kanseri hücre proliferasyonu üzerinde önleyici bir etki göstermiştir (Khacha-ananda ve ark., 2013).

Propolisin diş tedavisindeki etkilerinin yapıldığı çalışmalar da bulunmaktadır. Örneğin, Toker ve ark. (2008) dentin hassasiyetinin tedavisinde florid jelle (%1,23’lük asidüle fosfat florid) %2’lik propolisin etkinliğini kıyaslamak ve ayrıca bunların gingival ve plak indeksleri üzerine etkisini değerlendirdiği çalışmada her iki ajanda da VAS (Vizüel Analog Skala) skorlarında azalma gözlenmesine rağmen, dentin hassasiyetinin giderilmesinde bu iki ajan arasında fark bulamamışlardır. Özan ve ark. (2015) propolisin, ağızdaki patojenik mikroorganizmalar üzerine belirgin inhibisyon gösterdiğini bildirmiştir. Dziedzic, (2013) de propolis içeren antibakteriyel tedbirlerin karyojenik bakterilere karşı etkili yerel ajanlar olabileceği bildirilmiştir. Tulsani ve ark., (2014) propolis sakızının çocuklarda çürük önleme maddesi olarak kullanılabileceği bildirilmiştir. Fereidooni ve ark., (2014) propolisli diş macunlarının normal diş macunlarına göre plak indeksinini azaltmada daha etkili olduğunu belirtmiştir. Aral ve ark., (2015) propolisin diyabet ilişkili periodontitis ve diyabeti olmayan periodontitis hastalarında yardımcı tedavi olarak faydalı olabileceğini bildirmiştir.
                        
Bunların dışında;
 
  • Capoci ve ark., (2015) bayanlardaki genital enfeksiyon olan vulvovajinal kandidiyazis'in tedavisinde propolis ekstraktif çözeltisinin ek takviye olarak kullanılmasının yararlı etkiye sahip olabileceğini bildirmiştir.
  • Miyata ve ark., (2014) propolisin farelerde tüy keratinosit proliferasyonunu indükleyerek tüy gelişimini uyaracağını bildirmiştir.
  • Durgun ve Durmuş, (2004) propolis ekstraktının hem akut hem de kronik yangılarda ödem azaltıcı etkisinin bulunduğunu belirtmiştir.
  • Bankova ve ark., (2014) Herpes simpleks virüslerinin Tip 1 ve Tip 2'lerine karşı Propolis Ekstrakt ACF®'nin virüs öldürücü etkisinin olduğunu bildirmiştir.
  • Safari ve ark., (2014) parkinson hastalığının deneysel modelinde İran propolisinin sulu ekstresinin intra-peritoneal uygulanmasının ratlarda 6-OHDA toksisitesine karşı son derece koruyucu etkileri olduğunu belirlemişlerdir.
  • Cedikova ve ark., (2014) propolisin in vitro olarak spermatozoada toplam mitokondriyal solunumu arttırdığını ve böylece sperm hareketliliğini arttırıcı potansiyele sahip olduğunu bildirmiştir.

Ve buraya yazamadığımız daha bir çok çalışmada elde edilen şifalı kanıtlar…

Bu değerli ürünün alternatif tedavi olarak ülkemizde kullanılması için gerekli çalışmaların yapılması hastalıkların iyileşmesi sürecine ışık tutacaktır. Doktorunuzun tavsiyesine mutlaka uyunuz efendim. Sağlığınız için yapacağınız yolculuklarda yolunuzun aydınlık olması dileğiyle… Şifalı günlere…
 
Abstact

Propolis is a honeybee product that is widely used in medicine, cosmetics and food industries. It has many biological and pharmacological properties, including antifungal, antibacterial, antivirus, anti-inflammatory, antiulcer, antitumor and anesthetics. Medical effects of propolis will be discussed in this article.

Kaynaklar:
  1. Aral, C.A., Kesim, S., Greenwell, H., Kara, M., Çetin, A. and Yakan, B., 2015. Alveolar bone protective and hypoglycemic effects of systemic propolis treatment in experimental periodontitis and diabetes mellitus (Article). Journal of Medicinal Food, Volume:18, Issue:2, Pages: 195-201.
  2. Bankova, V., Galabov, A.S., Antonova, D., Vilhelmova, N. and Di Perri, B., 2014. Chemical composition of Propolis Extract ACF® and activity against herpes simplex virus  (Article). Phytomedicine, Volume 21, Issue 11, 25 September 2014, Pages 1432-1438.
  3. Capoci, I.R.G., Bonfim-Mendonça,P.D.S., Arita, G.S., Pereira, R.R.D.A., Consolaro, M.E.L., Bruschi, M.L. and Negri, M., 2015. Propolis is an efficient fungicide and inhibitor of biofilm production by vaginal Candida albicans  (Article). Evidence-based Complementary and Alternative Medicine, Volume 2015, 9 pages.
  4. Cedikova, M., Miklikova, M., Stachova, L., Grundmanova, M., Tuma, Z., Vetricka, V., Zech, N., Kralickova, M. and Kuncova, J., 2014. Effects of the Czech propolis on sperm mitochondrial function  (Article). Evidence-based Complementary and Alternative Medicine. Volume 2014, 10 pages.
  5. Dziedzic, A., Kubina, R., Wojtyczka, R.D., Kabala-Dzik, A., Tanasiewicz, M. and Morawiec, T., 2013. The antibacterial effect of ethanol extract of polish propolis on mutans streptococci and lactobacilli isolated from saliva  (Article). Evidence-based Complementary and Alternative Medicine, Volume 2013, 12 pages.
  6. Durgun, T., Durmuş, A. S., 2004. Köpeklerde Anal Kese Yangılarının Sağaltımında Propolis Ekstraktının Kullanımı. Doğu Anadolu Bölgesi Araştırmaları, 159-161.
  7. Fereidooni, M., Khosravi Samani, M., Amiri, A., Seyed, M. and Haji Ahmadi, M., 2014. Comparison of the effect of propolis and traditional toothpaste on bacterial plaque  (Article). Journal of Babol University of Medical Sciences, Volume 16, Issue 2, 2014, Pages 17-22.
  8. Karlıdağ, S. K. ve Genç, F., 2007. Farklı Bal Arısı (Apis mellifera) Irk ve Yöntemleri İle Üretilen Propolis Örneklerinin Reçine Miktarları. Uludag Arıcılık Dergisi Mayıs 2007:52-58.
  9. Khacha-ananda, S., Tragoolpua, K., Chantawannakul, P. and Tragoolpua, Y., 2013. Antioxidant and anti-cancer cell proliferation activity of propolis extracts from two extraction methods  (Article). Asian Pacific Journal of Cancer Prevention, Volume 14, Issue 11, 2013, Pages 6991-6995.
  10. Kumova, U., Korkmaz, A., Avcı, B. C., Ceyran, G. 2002. Önemli Bir Arı Ürünü : Propolis. Uludağ Arıcılık Dergisi. 2(2) :10-24.
  11. Kutluca, S., Genç, F. ve Korkmaz, A., 2008. Propolis. Samsun Valiliği İl Tarım Müdürlüğü Yayını.
  12. Miyata, S., Oda, Y., Matsuo, C., Kumura, H. and Kobayashi, K., 2014. Stimulatory effect of brazilian propolis on hair growth through proliferation of keratinocytes in mice  (Article). Journal of Agricultural and Food Chemistry, Volume 62, Issue 49, 10 December 2014, Pages 11854-11861.
  13. Özan, Ü., Özan, F. ve Er, K., 2015. Oral Mikroorganizmalara Karşı Propolisin Antimikrobiyal Etkinliği. Acta Odontol Turc 2015;32(1):36-41.
  14. Patel, S., 2016. Emerging Adjuvant Therapy for Cancer: Propolis and its Constituents (Review). Journal of Dietary Supplements, Volume:13, Issue:3, Pages:245-268.
  15. Safari, M., Badban, L., Sameni, H., Bandegi, A., Rashidypour, A. and Vafaei, A., 2014.  Comparison the protective effects of aqueous extract of Iranian propolis in 6-hydroxydopamine-induced model of parkinsonism in male rat with L-DOPA: A behavioral and histological evaluation. Koomesh, Volume 15, Issue 4, 2014, Pages 584-591.
  16. Saghafi, N., Yousofi, Z., Shandiz, F.H., Aghaee, M.A. and Javedanmehr, M., 2015. Comparison of efficacy and side effects of propolis with chemotherapy and chemotherapy alone for neoadjuant therapy of ovarian cancer (Article). Iranian Journal of Obstetrics, Gynecology and Infertility, Volume:18, Issue:146, Pages:1-5.
  17. Toker, H., Özan, F., Özdemir, H. Ve Değer, O., 2008. Dentin Hassasiyetinin Tedavisinde Propolisin Etkisi. GÜ Diş Hek Fak Derg 25(3): 1-6.
  18. Tulsani, S.G., Chikkanarasaiah, N., Siddaiah, S.B. and Krishnamurthy, N.H., 2014. The effect of Propolis and Xylitol chewing gums on salivary Streptococcus mutans count: A clinical trial  (Article). Indian Journal of Dental Research, Volume 25, Issue 6, 1 November 2014, Pages 737-741.
  19. Turan, I., Değer, O., Aliyazıcıoğlu, Y., Demir, S., Kilinç, K. and Sümer, A., 2015. Effects of Turkish propolis on expression of hOGG-1 and NEIL-1 (Article). Turkish Journal of Medical Sciences, Volume 45, Issue 4, Pages 804-811.
  20. Turan, I., Demir, S., Misir, S., Kilinc, K., Mentese, A., Aliyazicioglu, Y., and Deger, O., 2015. Cytotoxic effect of Turkish propolis on liver, colon, breast, cervix and prostate cancer cell lines  (Article). Tropical Journal of Pharmaceutical Research, Volume 14, Issue 5, 1 May 2015, Pages 777-782.
Görseller:
  1. http://bit.ly/1IyjeXd
  2. http://bit.ly/1NKOf92
  3. http://bit.ly/1OTCnPX
  4. http://bit.ly/1R3di9E
 

YORUMLAR

Bu sayfalarda yer alan okur yorumları kişilerin kendi görüşleridir. Yazılanlardan apelasyon.com sorumlu tutulamaz.