Havanıza İyi Gelen Bitkiler

Eğer ki bir gezgin ya da bir bahçıvan değilseniz, siz de çoğu insan gibi gününüzün %80’den fazlasını kapalı mekânlarda geçiriyorsunuz demektir ve hasta bina sendromuna yakalanmanız an meselesi olabilir! Yapılan araştırmalar, kapalı alanlardaki havanın dışarıdaki havadan 12 kat daha fazla kirli olduğu göstermektedir. Peki nedir bu odamızın havasını kirleten etmenler?
 
İç mekân hava kirliliği bazı kimyasal bileşikler ile toz ve mikroorganizmalar gibi havada bulunan partiküllerden kaynaklanmaktadır. Dış havanın içeriye sızması (egzoz, tozlar, vb.), oda içerisinde insanların yaptıkları bir takım faaliyetler (yemek pişirmek, temizlik yapmak, sigara içmek, vb.) ve doğrudan bina içinde bulunan eşya ve malzemeler (halılar, mobilyalar, giysiler, yer ve duvar kaplamaları, laminant parkeler gibi dekorasyon ve yapı malzemeleri, oda parfümleri, deterjanlar, boyalar, vernikler, vb.) iç mekân havasının kirlenmesine neden olabilmektedirler. Uçucu organik bileşikler (UOB) iç mekân hava kalitesini düşüren en önemli etmenlerdendir ve en yaygın olanları ise formaldehit ve benzendir.
 
Hasta Bina Sendromu mu?

Toksit ve kanserojen olan bu UOB, insanlarda “hasta bina sendromu” denilen bir rahatsızlığa sebep olabilmektedir. Dünya Sağlık Örgütü (WHO) 1982 yılında, hasta bina sendromunda görülen semptomları 5 kategori altında listelemiştir:
  1. Göz, burun ve boğazda tahriş
  2. Baş ağrısı, baş dönmesi, bulantı, kusma, fiziksel ve zihinsel yorgunluk, hafıza kaybı, konsantrasyon eksikliği gibi nörolojik veya genel sağlık semptomları
  3. Deride kızarıklık, ağrı, kaşıntı ve kuruluk
  4. .Astım olmayan kişilerde astım benzeri semptomlar, göz ve burun akıntısı.
  5. Koku ve tat duyusunda değişiklikler
Yukarıdaki belirtilerin yanında ayrıca UOB’lere uzun süre maruz kalan insanlarda akut hastalıklar (astım, bulantı) ve kronik hastalıklar (kanser, immünolojik, nörolojik, üreme, gelişimsel ve solunum bozuklukları) da meydana gelebilmektedir.

Hava Kalitesini Nasıl İyileştirebiliriz?

İç mekân hava kalitesini 3 şekilde iyileştirebiliriz. Kirlilik kaynağını kontrol altına almak, kirli havayı uzaklaştırıcı havalandırma sistemi kurmak ya da kirli havayı temizlemek... Son yapılan çalışmalar, iç mekân süs bitkilerinin oda havasını temizleyerek UOB’lerden arındırdığını göstermektedir. Bu nedenle bitkisel arıtma (havadaki toksinleri arıtmak için bitkilerin kullanılması) iç mekân hava kalitesini iyileştirmek için etkili ve düşük maliyetli bir çözüm olarak karşımıza çıkmaktadır.
      
Fikir Babası, Dr. Bill Wolverton

1973 yılında NASA bilim adamları Skylab uzay istasyonunda havada 107 adet uçucu organik bileşik (UOB) tespit etti. İstasyonun yapı malzemelerinde bulunan bu sentetik materyallerin düşük seviyelerde kimyasallar açığa çıkardığı ve kanserojen potansiyele sahip oldukları belirlendi. 1989 yılında Dr. Wolverton “Eğer ki insan yeryüzünde veya uzayda kapalı bir alanda yaşayacaksa, doğanın yaşam destek ünitesini almalıdır” fikrini öne sürerek iç mekân havasının temizlenmesinde bitkilerin önemini vurgulamıştır. NASA konuyla ilgili olarak, yapı malzemelerinin tamamiyle sentetik olduğu bio evlerde denemeler kurmuştur. Tek kişinin yaşayacağı şekilde inşa edilen binada bitki bulundurulmadığı zaman, kişide hasta bina sendromunun belirtileri olan gözlerde yanma ve solunum güçlükleri tespit edilmiştir. Fakat bitkilerin mekân içerisine yerleştirilmesinin ardından yapılan hava kalitesi ölçümlerinde UOB’ lerin ortadan kalktığı ve kişideki hasta bina sendromu belirtilerinin yok olduğu belirlenmiştir.
 
Oda Havasını Temizleyen İç Mekân Süs Bitkileri
 
İster evinizde olsun ister ofisinizde, işte yaşam alanınızı güzelleştiren, soluduğunuz havayı da temizleyen mucizevi 20 bitki. Haydi şimdi siz de sizin için en uygun olanını seçip, havaniza ve ruhunuza iyi gelmesine izin verin!
 
“Eco Friendly House Plants”  B C Wolverton, 1996

* Kimyasal temizleme kapasitesi (10 üzerinden)
* Aydınlatma koşulları
Tam güneş = en az 5 saat güneş
Yarı güneş = kışın 2 saat güneş
Yarı gölge = sadece indirek ışık



Kaynaklar:
  1. Liu YJ, Mu YJ, Zhu YG, Ding H, Arens NC (2007) Which ornamental plant species effectively remove benzene from indoor air? Atmos Environ 41:650–654.
  2. Yang, Dong Sik, Pennisi, Svoboda V., Son, Ki-Cheol, Kays, Stanley J. (2009) Screening Indoor Plants for Volatile Organic Pollutant Removal Efficiency. HortScience, 44: 1377-1381.
  3. Dong Sik Yang, Ki-Cheol Son and Stanley J. Kays. (2009) Volatile Organic Compounds Emanating from Indoor Ornamental Plants. HortScience, 44: 396-400.
  4. https://go.nasa.gov/2qg6XC8
  5. http://bit.ly/2pgl8Gh
Görseller:
  1. http://bit.ly/2qiqK12
  2. http://bit.ly/2ps5DJL
  3. http://bit.ly/2qq5qps
  4. http://bit.ly/2pvrXUL
  5. http://bit.ly/2pg3Skk
  6. http://bit.ly/2qpGONK
  7. http://bit.ly/2qggbOR
  8. http://bit.ly/2oIYg3y
  9. http://bit.ly/2pg9Gu0
  10. http://bit.ly/2oJ3goD
  11. http://bit.ly/2qgvQxA
  12. http://bit.ly/2oIP5jz
  13. http://bit.ly/2pIB4Cj
  14. http://bit.ly/2qiH9T5
  15. http://bit.ly/2pvspTa
  16. http://bit.ly/2pIDsck
  17. http://bit.ly/2pItbNh
  18. http://bit.ly/2pg7PFA
  19. http://bit.ly/2oSF5Q3
  20. http://bit.ly/2oIPfrb
  21. http://bit.ly/2pguwJL

YORUMLAR

Bu sayfalarda yer alan okur yorumları kişilerin kendi görüşleridir. Yazılanlardan apelasyon.com sorumlu tutulamaz.