{"id":4837,"date":"2026-04-11T09:44:18","date_gmt":"2026-04-11T09:44:18","guid":{"rendered":"https:\/\/apelasyon.com\/doga-ve-cevre\/cooperatio\/"},"modified":"2026-08-08T14:32:03","modified_gmt":"2026-08-08T14:32:03","slug":"cooperatio","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/apelasyon.com\/it\/tarim\/cooperatio\/","title":{"rendered":"Cooperatio"},"content":{"rendered":"<div class=\"post-content\">\n<p>\t<title><\/title><\/p>\n<p>Madem ba\u015flad\u0131k en ba\u015f\u0131ndan ba\u015flayal\u0131m istedim, Kooperatif konumuz.\u00a0<\/p>\n<p>Hani \u015fu hepimizin bildi\u011fi, dilimizden d\u00fc\u015f\u00fcremedi\u011fi, elde mikrofon her r\u00f6portajda T\u00fcrkiye de tar\u0131m\u0131n kurtulu\u015f re\u00e7etesinde ilk be\u015fte s\u00f6ylenen sihirli kelime. Hatta sihrini bozmamak i\u00e7in olsa gerek pek de uygulamas\u0131, i\u015flerli\u011fi, sorunlar\u0131 ile de\u011fil de lafz\u0131 zikredilerek ge\u00e7i\u015ftirilen t(g)\u00fczelim ki\u015filik.<\/p>\n<p>Latince k\u00f6kenli. \u0130\u015fbirli\u011fi demek.\u00a0<\/p>\n<p>Co-operation \u0130ngilizcesi, birlik anlam\u0131na gelen \u201cco\u201d ile \u00e7al\u0131\u015fma anlam\u0131na gelen \u201coperation\u201d\u00a0<\/p>\n<p>Her ne kadar benim ya\u015f grubum olan x ku\u015fa\u011f\u0131n\u0131n bir \u00f6nceki ku\u015faktan ald\u0131\u011f\u0131 kulaktan dolma bilgiyle tamamen sosyalist bir sisteme \u00f6zg\u00fc olarak haf\u0131zalar\u0131m\u0131zda yer etse de, \u00e7\u0131k\u0131\u015f noktalar\u0131 19. Y\u00fczy\u0131lda \u0130ngiltere, Fransa, \u0130svi\u00e7re, Almanya gibi kapitalist sisteme dahil \u00fclkelerin i\u015f\u00e7i ve \u00fcreticileri olmu\u015f.<\/p>\n<p>Bizde ise durum biraz farkl\u0131. Ger\u00e7ek anlamda kooperatif\u00e7ilik faaliyetleri diyebilece\u011fimiz d\u00f6nem tabi ki Cumhuriyet d\u00f6nemi. Lakin Ahilik m\u00fcessesesini bu ba\u011flamda anmazsak b\u00fcy\u00fck haks\u0131zl\u0131k etmi\u015f oluruz. Hem sosyal hem ekonomik i\u015flevleri incelendi\u011finde 13.Y\u00fczy\u0131lda Anadolu\u2019da ba\u015flayan bu esnaf \u00f6rg\u00fctlenmelerinin g\u00fcn\u00fcm\u00fcz kooperatif\u00e7ili\u011finin ilk ve m\u00fckemmel bir \u00f6rne\u011fi oldu\u011funu s\u00f6ylemek hi\u00e7 de yanl\u0131\u015f olmayacakt\u0131r. Yard\u0131mla\u015fma var, dayan\u0131\u015fma var, kar\u015f\u0131l\u0131kl\u0131l\u0131k var, mesleki ve ge\u00e7ime y\u00f6nelik ihtiya\u00e7lar\u0131n temini var, bug\u00fcnk\u00fc g\u00fcncel ana s\u00f6zle\u015fmelere kar\u015f\u0131l\u0131k gelen uyulmas\u0131 gereken yaz\u0131l\u0131 kurallar\u0131 var, sadece kooperatif de\u011fil bir y\u00f6n\u00fcyle rekabet kurumu, ticaret odas\u0131, esnaf odas\u0131, i\u015f\u00e7i ve i\u015fveren sendikalar\u0131, hepsi g\u00fcn\u00fcm\u00fcze yans\u0131mas\u0131 neredeyse..<\/p>\n<p><img decoding=\"async\" alt=\"\" class=\"img-responsive\" src=\"https:\/\/badoworks.com\/apelasyon\/images\/images\/koop.jpg\" style=\"margin-top: 10px;margin-bottom: 10px;width: 100%\"><\/p>\n<p>Ne varsa gene Anadolu\u2019da var diyen do\u011fru s\u00f6ylemi\u015f.<\/p>\n<p>Her y\u0131l Temmuz ay\u0131n\u0131n ilk Cumartesi g\u00fcn\u00fc, yani bu y\u0131l 6 Temmuz tarihi \u201cUluslararas\u0131\u00a0 Kooperatif\u00e7ilik G\u00fcn\u00fc\u201d<\/p>\n<p>Kutlayarak ba\u015flayal\u0131m, ama sadece kutlamakla da yetinmeyelim. As\u0131rlar \u00f6ncesinde Anadolu\u2019da ba\u015flatt\u0131\u011f\u0131m\u0131z bu g\u00fczel, bu adaletli, bu insanc\u0131l, bu sosyal, bu kazan\u00e7l\u0131 sistemi \u00f6\u011frenelim, \u00f6\u011fretelim ve yayg\u0131nla\u015ft\u0131ral\u0131m. Biz tar\u0131mdan ba\u015flayal\u0131m kooperatif\u00e7ili\u011fe bakmaya, bir ba\u015fkas\u0131 ba\u015fka koldan,\u00a0 ba\u015fka sekt\u00f6rden, ama yeter ki konu\u015fal\u0131m, tart\u0131\u015fal\u0131m, neredeyiz, d\u00fcnya nerede?<\/p>\n<p>Mesela 21 Aral\u0131k tarihini sorgulamaktan ba\u015flayal\u0131m. Neden bu tarih baz\u0131 kooperatif \u00f6rg\u00fctleri taraf\u0131ndan \u0131srarla \u201cD\u00fcnya Kooperatifler G\u00fcn\u00fc\u201d olarak kutlan\u0131yor? 21 Aral\u0131k, 1844 y\u0131l\u0131nda \u0130ngiltere\u2019nin Rochdale kasabas\u0131nda 28 dokuma i\u015f\u00e7isi taraf\u0131ndan kurulan ilk kooperatifin kurulu\u015f tarihi. Bu tarih T\u00fcrkiye d\u0131\u015f\u0131nda ba\u015fka hi\u00e7bir \u00fclkede, \u0130ngiltere dahil, uluslararas\u0131 kooperatifler g\u00fcn\u00fc olarak kutlanm\u0131yor. Daha kutlamas\u0131nda bile neden d\u00fcnyadan ayr\u0131 d\u00fc\u015ft\u00fck?<\/p>\n<p>Mesela Hollanda \u00f6rne\u011fini inceleyelim, Konya\u2019dan hallice b\u00fcy\u00fckl\u00fckte bir memleket nas\u0131l oluyor da kooperatif\u00e7ilik lokomotifiyle d\u00fcnyada ikinci en b\u00fcy\u00fck tar\u0131msal ihracat\u00e7\u0131 \u00fclke olabiliyor, onlar neyi do\u011fru yap\u0131yorlar, biz neyi yanl\u0131\u015f yap\u0131yoruz?<\/p>\n<p>Kanunlar\u0131 kar\u015f\u0131la\u015ft\u0131ral\u0131m mesela, yasal d\u00fczenlemeleri, prosed\u00fcrleri, bak\u0131\u015f a\u00e7\u0131lar\u0131n\u0131, yakla\u015f\u0131mlar\u0131. Yorumlar\u0131m\u0131z\u0131 yaparken, \u00e7\u00f6z\u00fcm \u00f6nerilerimizi sunarken hem meslek mensubu olmam\u0131z\u0131n kamusal sorumlulu\u011funu, hem de \u00c7KS ye kay\u0131tl\u0131 \u00fcretici kimli\u011fimizle kurucu orta\u011f\u0131 oldu\u011fum \u00e7i\u00e7e\u011fi burnunda kooperatifimizin ba\u015far\u0131s\u0131 gayesini g\u00f6zetelim, bakal\u0131m nerelerde \u00e7ak\u0131\u015faca\u011f\u0131z.<\/p>\n<p>D\u00fcnyan\u0131n n\u00fcfusu bir taraftan h\u0131zla artarken di\u011fer taraftan artan bu n\u00fcfusu besleyecek tar\u0131m alanlar\u0131nda yani kaynakta ciddi azal\u0131\u015flar s\u00f6z konusu. Teknolojik hamlelerle ancak bir yere kadar tolere edilebilen bu gidi\u015fat\u0131n gelecekte tar\u0131m \u00fcr\u00fcnleri fiyatlar\u0131nda ciddi art\u0131\u015flara sebep olaca\u011f\u0131 \u00e7ok a\u00e7\u0131k. Bu ger\u00e7e\u011fi g\u00f6ren ABD gibi \u00fclkelerin kendine rakip g\u00f6rd\u00fc\u011f\u00fc \u00fclkelere kar\u015f\u0131 ticaret sava\u015flar\u0131 vermesinin temelinde de mevcut tar\u0131msal \u00fcr\u00fcn \u00fcretimi ve ihracat pay\u0131n\u0131 koruma kayg\u0131s\u0131n\u0131n oldu\u011fu bir ger\u00e7ek. Peki ABD nin bu tar\u0131msal \u00fcretiminde ve ihracat\u0131ndaki d\u00fcnya liderli\u011finde oradaki kooperatiflerin pay\u0131 ne kadar, neden d\u00fcnyan\u0131n bu en geli\u015fmi\u015f \u00fclkesi tar\u0131ma ve kooperatif\u00e7ili\u011fe bu kadar \u00f6nem veriyor?\u00a0<\/p>\n<p>\u00dclkemizde yakla\u015f\u0131k 13 bin tar\u0131msal ama\u00e7l\u0131 kooperatif var, ortak say\u0131lar\u0131 da 4 milyon civar\u0131. Say\u0131 olarak yeterli g\u00f6z\u00fckmesine kar\u015f\u0131 fonksiyonellik y\u00f6n\u00fcnden durum hi\u00e7 de parlak de\u011fil.\u00a0 T\u00fcm iyi niyetleriyle g\u00fc\u00e7 birli\u011fi yapm\u0131\u015f, \u00fcretmek isteyen, satmak isteyen, kalk\u0131nmak isteyen bu insanlar\u0131n giri\u015fimlerinin neden ba\u015far\u0131l\u0131 olamad\u0131\u011f\u0131n\u0131 sorgulamad\u0131k\u00e7a, i\u011fne ile beraber \u00e7uvald\u0131z\u0131 da bat\u0131rmad\u0131k\u00e7a yerimizde sayar dururuz.\u00a0 \u00a0 \u00a0<\/p>\n<p>\u0130yi bir ba\u015flang\u0131\u00e7 i\u015fin yar\u0131s\u0131n\u0131n bitmesi demektir, demi\u015f Aristo. O zaman hem Aristo mant\u0131\u011f\u0131n\u0131 g\u00f6zetelim, hem de Uluslararas\u0131 Kooperatif\u00e7ilik g\u00fcn\u00fcn\u00fcn de kutland\u0131\u011f\u0131 bu ayki yaz\u0131m\u0131z\u0131 z\u00fclf\u00fc y\u00e2re dokunmadan \u015fimdilik noktalayal\u0131m.<\/p>\n<p>K\u0131sa ad\u0131 ICA olan Uluslararas\u0131 Kooperatifler Birli\u011finin 2017 Y\u0131l\u0131 D\u00fcnya Kooperatif\u00e7ilik g\u00fcn\u00fc temas\u0131 olan s\u00f6z\u00fc ile bitirelim.<\/p>\n<p>\u201cKooperatifler kimseyi geride b\u0131rakmaz\u201d<\/p>\n<\/p><\/div>","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Madem ba\u015flad\u0131k en ba\u015f\u0131ndan ba\u015flayal\u0131m istedim, Kooperatif konumuz.\u00a0 Hani \u015fu hepimizin bildi\u011fi, dilimizden d\u00fc\u015f\u00fcremedi\u011fi, elde mikrofon her r\u00f6portajda T\u00fcrkiye de tar\u0131m\u0131n kurtulu\u015f re\u00e7etesinde ilk be\u015fte s\u00f6ylenen sihirli kelime. Hatta sihrini bozmamak i\u00e7in olsa gerek pek de uygulamas\u0131, i\u015flerli\u011fi, sorunlar\u0131 ile de\u011fil de lafz\u0131 zikredilerek ge\u00e7i\u015ftirilen t(g)\u00fczelim ki\u015filik. Latince k\u00f6kenli. \u0130\u015fbirli\u011fi demek.\u00a0 Co-operation \u0130ngilizcesi, birlik anlam\u0131na [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":184,"featured_media":4838,"comment_status":"closed","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[53],"tags":[264],"class_list":["post-4837","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-tarim","tag-68-sayi"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/apelasyon.com\/it\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/4837","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/apelasyon.com\/it\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/apelasyon.com\/it\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/apelasyon.com\/it\/wp-json\/wp\/v2\/users\/184"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/apelasyon.com\/it\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=4837"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/apelasyon.com\/it\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/4837\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":8258,"href":"https:\/\/apelasyon.com\/it\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/4837\/revisions\/8258"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/apelasyon.com\/it\/wp-json\/wp\/v2\/media\/4838"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/apelasyon.com\/it\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=4837"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/apelasyon.com\/it\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=4837"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/apelasyon.com\/it\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=4837"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}